7 điểm khác nhau giữa sống bận rộn và sống hiệu quả

Kilian Jornet là một trong số những siêu vận động viên của thế giới hiện đại. Chỉ trong vòng 8 năm, chàng trai 29 tuổi này đã về nhất ở hơn 80 cuộc đua, đoạt 16 danh hiệu và thiết lập nên cả tá kỷ lục mới về sức bền và tốc độ trên những rặng núi khắc nghiệt đến mức đa số những người bình thường trong chúng ta chỉ có thể leo lên trực thăng mới có hy vọng đặt chân đến.

Killian Jornet Shatters / snowbrains.com

Killian Jornet Shatters / snowbrains.com

Từng chinh phục tất cả những đỉnh cao của Everest, Montblanc hay Kilimanjaro nhưng Jornet tự thú là anh không bao giờ chắc chắn về đường lên đỉnh chính xác phải đi thế nào. Khác với những hướng dẫn viên chuyên nghiệp chỉ theo một hai hai lộ trình cố định, Jornet luôn biết rất rõ mình cần phải đến đâu và sẵn sàng điều chỉnh đường đi cho phù hợp với hoàn cảnh của thời điểm đó. Nếu lấy số tiền thưởng, những kỷ lục và danh tiếng làm thước đo thì Kilian Jornet chính là vận động viên leo núi hiệu quả nhất thế giới, dù rằng nếu đặt cạnh những thành viên luôn đầu tắt mặt tối của xã hội công nghiệp hiện đại thì cuộc sống hàng ngày của Jornet quả là một chuỗi ngày rong chơi bất tận – nhất là khi một chuyến lên đỉnh Everest (có chi phí tối thiểu 100.000 USD) là ước mơ khó thành hiện thực của vô số vận động viên nghiệp dư chuyên leo núi giả mỗi dịp cuối tuần.

Cách mà xã hội hiện đại phân phối thành quả lao động khuyến khích chúng ta xem xét lại ranh giới phân biệt giữa những người bận rộn và những người hiệu quả thực sự. Barbara Hemphill, người sáng lập Productive Environment Institue và là chuyên gia quản lý lao động hàng đầu đã phân tích hai khía cạnh này và đi đến kết luận rằng bận rộn không nhất thiết là hiệu quả và người làm việc hiệu quả nhất không hẳn sẽ phải bù đầu cả ngày vì công việc ở văn phòng. Dưới đây là 8 chỉ dấu cho phép bạn tự xếp loại mình vào nhóm nào, bận rộn hay hiệu quả.

  •  Những người bận rộn trông chỉ có vẻ như có mục đích sống, họ che giấu sự hoài nghi trong lòng mình bằng cách tỏ ra thật tự tin trong từng bước đi.  Người làm việc hiệu quả thật sự luôn theo đuổi mục đích sống của đời mình, nếu những bước tiến của họ có tỏ ra vấp váp thì cũng không hề gì, họ luôn biết rất rõ mình đang đi đâu
  • Những người bận rộn ưu tiên cho quá nhiều thứ. Cuộc sống là một chuỗi những sự kiện cần chúng ta giải quyết, vấn đề nằm ở chỗ nhận ra và sắp xếp chúng theo thứ tự thích hợp. Nếu ai đó có 3 mối quan tâm hàng đầu thì đúng là anh ta có ưu tiên hợp lý, nhưng nếu con số đó là 30 thì sẽ đúng là thảm hoạ điển hình về vô tổ chức, để cho mọi sự rối bời vào với nhau.Người năng suất cao dùng thời gian của mình hiệu quả vì anh ta biết giới hạn và mục tiêu của bản thân mình. Người bận rộn thấy mình mệt mỏi vì nỗ lực 80% để nhận về 20% thành quả. Ngược lại, người năng suất chỉ dùng 20% khả năng và thu về gấp 4 lần người bận rộn. Đế chế xe hơi Ford không được xây bằng những chiếc xe tốt nhất, Henry Ford thành công nhờ tạo ra dây chuyền tốt nhất trong sản xuất xe hơi. Các kỹ sư của Ford là những người bận bịu nhất trong ngành xe hơi Mỹ, Ford là người làm việc hiệu quả nhất trong ngành xe hơi toàn thế giới.
  • Những người bận rộn dễ dàng khuất phục trước áp lực xung quanh họ, những người hiệu quả luôn cứng đầu hơn nhiều. Nếu luôn trả lời “OK”, cuộc sống của bạn sẽ bị chia nhỏ thành vô số mảnh vụn vặn dành cho vô số những người quanh bạn, cố gắng chiều lòng tất cả chính là cách nhanh nhất để hạ thấp bản thân mình. Biết trả lời “Không” với những thứ không quan trọng sẽ giúp bạn trung thành với những giá trị của bản thân mình, dành thời gian theo đuổi mục tiêu thực sự có ý nghĩa với mình.
  •  Những người bận rộn luôn trong trạng thái hành động. Người năng suất cao chỉ tập trung vào ý nghĩa của từng hành động. Nhà kinh tế Ý vĩ đại, Vilfredo Pareto, nhận xét rằng để tập trung vào 20% hoạt động đem lại hiệu quả cao nhất, bạn cần phải hiểu rõ ý nghĩa và mục đích những nỗ lực đó. Vốn quý nhất của đời người chính là trải nghiệm sống, là những gì rút ra được sau hàng ngàn thành công cũng như thất bại nho nhỏ hàng ngày. Đáng buồn là phần khá đông trong chúng ta đang ghi lại chúng bằng cách cập nhật facebook. Hãy tập thói quen viết nhật ký, thay vì 5 giờ online linh tinh mỗi ngày thì chỉ cần 5 phút ngẫm lại xem ta làm được gì, hỏng gì trong ngày hôm qua, và đôi khi, nhận ra được điều gì đã gợi cảm hứng cho ta làm việc hiệu quả. Cho dù đó là 5 phút ngồi cafe thì đó vẫn là 5 phút hiệu quả nhất trong một ngày làm việc của người có năng suất cao.
  •  Những người bận rộn luôn theo đuổi một cách dàn trải. Tham lam là thuộc tính cố hữu của nhân loại, ta muốn đi du lịch nhiều nơi, nói vài ba ngôn ngữ, trau dồi chuyên môn bằng cấp, thành thạo kỹ thuật mới nhất, đàn thì hay mà vẽ cũng phải đẹp…Nhưng ai cũng sẽ đến lúc phải buông bỏ phần lớn những thứ sở thích nhất thời đó để tập trung vào số ít mục đích chính mà ta đặt ra cho cuộc đời này. Người thực sự hiệu quả sẽ biết nhận ra và chia tay chúng từ sớm, họ tập trung vào từng cột mốc và lần lượt đạt đến hết thảy. Hơn là chạy theo hết thảy và không đạt được gì cả.
  •  Những người bận rộn luôn than phiền rằng mình không có thời gian. Nếu dành nhiều thời gian để biện hộ với bản thân và thế giới tại sao ta không có đủ thời gian thì kết quả là ta sẽ rất thành công trong việc luôn tỏ ra…bận rộn. Người làm việc hiệu quả sẽ luôn kiếm ra đủ thời gian để theo đuổi những điều phục vụ mục đích bản thân họ đề ra, họ không bao giờ thiếu thời gian nên sẽ chẳng bao giờ phải giải trình về cách sử dụng thời gian của họ hết.
  • Những người bận rộn luôn muốn tất cả đều phải bận rộn như họ. Thử nghĩ mà xem: các vị sếp luôn bận bịu sẽ tính đếm giờ làm việc của nhân viên rất chi li, còn những sếp thành công thì luôn có cách đánh giá kết quả làm việc của nhân viên mà không cần mở file chấm công ra bao giờ. Các sếp bận rộn sẽ rất ghét phong cách làm việc thư giãn, tận hưởng công việc của nhân viên. Với họ, nếu không mệt phờ ra thì đó chưa phải là làm việc hết sức, họ nỗ lực rất nhiều nên muốn thế giới đánh giá cao nỗ lực (chứ không phải là kết quả). Ngược lại những vị sếp năng suất cao sẽ luôn muốn chứng kiến người xung quanh mình làm việc vì niềm đam mê, họ luôn muốn tạo ra môi trường làm việc đem lại kết quả cao nhất mà nhân viên của mình được thư thái nhất, họ hiểu rất rõ rằng hiệu quả thực sự và lâu dài chỉ đến từ nỗ lực đi kèm tình yêu công việc.

Quan điểm truyền thống cho rằng cực kỳ bận rộn với công việc cũng đồng nghĩa với làm việc hiệu quả. Nhưng thực tế cuộc sống cho thấy ranh giới giữa hai khái niệm trên là hoàn toàn có thật, và nó vẫn luôn tồn tại trong mọi hoạt động kinh tế và xã hội của chúng ta. Hy vọng rằng danh sách nói trên sẽ giúp bạn nhận ra rằng mình đang sống và làm việc hiệu quả ở đâu, và ở mặt nào ta chỉ đơn thuần là bận rộn.

One Response

  1. Duyên 01/10/2016